Các Nguyên Tắc Thiết Kế Phòng Sạch

Thiết kế phòng sạch cần được xây dựng dựa trên quy trình sản xuất, yêu cầu kiểm soát và điều kiện vận hành thực tế của từng doanh nghiệp.

Một đơn vị thiết kế chuyên nghiệp sẽ không bắt đầu triển khai dự án ngay mà chưa hiểu rõ phòng sạch sẽ được sử dụng ra sao, quy mô thế nào.

Đối với doanh nghiệp, việc nắm được các nguyên tắc thiết kế phòng sạch sẽ dễ dàng trao đổi và theo dõi quá trình làm việc với đơn vị thiết kế.

Sau đây là các quy tắc bạn nên nắm rõ khi triển khai thiết kế phòng sạch.

XÁC ĐỊNH QUY MÔ VÀ MỤC ĐÍCH SỬ DỤNG CỦA PHÒNG SẠCH

Mỗi doanh nghiệp có quy trình sản xuất, sản phẩm, nguyên liệu, thiết bị và cách vận hành khác nhau, vì vậy đơn vị thiết kế cần trao đổi trước khi đưa ra phương án bố trí phòng sạch.

Giai đoạn này, doanh nghiệp có thể được yêu cầu cung cấp thông tin về sản phẩm, các công đoạn sản xuất, nguyên liệu sử dụng, thiết bị cần lắp đặt, số lượng nhân sự và cách thức vận chuyển vật chất trong nhà máy.

→ Những thông tin này giúp đơn vị thiết kế hiểu được mối liên hệ giữa các khu vực trong công trình. 

Vì vậy, khi theo dõi quá trình thiết kế, doanh nghiệp cần quan tâm liệu đơn vị thiết kế có thực sự tìm hiểu hoạt động sản xuất hay chỉ dựa trên diện tích và yêu cầu số lượng phòng.

_________________________________________

Để đảm bảo hơn, bạn có thể trao đổi trực tiếp để chúng tôi tư vấn qua:

CÔNG TY TNHH THƯƠNG MẠI XÂY DỰNG TẤN NGHĨA

Điện thoại: 0899 209 779

Email: hdtannghia@gmail.com

_____________

PHÂN BỔ HỢP LÝ CÁC KHU VỰC CÓ MỐI LIÊN HỆ TRỰC TIẾP

Sau khi tìm hiểu và khảo sát, đơn vị thiết kế cần chuyển những thông tin đó thành phương án bố trí mặt bằng phù hợp.

Các khu vực có mối liên hệ trực tiếp trong quá trình sử dụng cần được xem xét về vị trí, khoảng cách và cách kết nối. Nhưng không có nghĩa là tất cả các phòng có liên quan đều phải đặt sát nhau.

Vị trí của từng khu vực còn phụ thuộc vào cấp độ sạch, nguy cơ nhiễm chéo, yêu cầu kiểm soát và điều kiện kỹ thuật, nhưng điều quan trọng vẫn là vị trí các khu vực cần có cơ sở rõ ràng.

Ví dụ:

• Nguyên liệu sau khi tiếp nhận có thể cần trải qua bước kiểm tra trước khi được đưa vào khu vực sản xuất.

• Sản phẩm sau một công đoạn có thể cần chuyển sang khu vực tiếp theo.

• Một thiết bị lớn có thể cần được đưa vào công trình bằng một tuyến riêng để thuận tiện cho việc lắp đặt và bảo trì.

► Điều này cần được xem xét trong quá trình bố trí mặt bằng và bạn có thể theo dõi bằng cách đặt câu hỏi: vì sao khu vực này được đặt ở vị trí này, khu vực đó liên kết với những phòng nào và cách bố trí có phù hợp với quy trình thực tế hay không.

LUỒNG DI CHUYỂN CẦN ĐƯỢC XEM XÉT THEO TỪNG ĐỐI TƯỢNG

Trong phòng sạch thường có nhiều luồng di chuyển cùng lúc như: Nhân sự, nguyên liệu, sản phẩm, thiết bị, chất thải.

Mỗi đối tượng có thể có điểm xuất phát, điểm đến và yêu cầu kiểm soát khác nhau. Vì vậy, một phương án thiết kế cần xem xét từng tuyến:

• Nhân sự có thể đi từ khu vực bên ngoài qua khu vực thay đồ rồi vào khu vực sản xuất.

• Nguyên liệu có thể đi từ khu vực tiếp nhận đến kho và sau đó được đưa vào sản xuất.

• Sản phẩm có thể đi theo một tuyến khác.

• Chất thải lại cần được đưa ra khỏi khu vực sản xuất theo phương án phù hợp.

Khi các tuyến này giao cắt, cần đánh giá nguy cơ và đưa ra phương án kiểm soát phù hợp, bạn có thể theo dõi quá trình này thông qua cách đơn vị thiết kế giải thích về thiết kế luồng người trong phòng sạch và các tuyến di chuyển của nguyên liệu, sản phẩm.

► Một mặt bằng được chia thành nhiều phòng nhưng chưa xác định rõ các tuyến di chuyển vẫn chưa thể hiện đầy đủ chất lượng của một phương án thiết kế.

CẦN TỐI ƯU KIỂM SOÁT NGUY CƠ NHIỄM CHÉO

Nhiễm chéo có thể liên quan đến nguyên liệu, sản phẩm, con người, thiết bị, chất thải hoặc không khí, mức độ rủi ro phụ thuộc vào đặc điểm của từng ngành và quy trình sản xuất.

Đơn vị thiết kế cần xác định những khu vực có khả năng ảnh hưởng lẫn nhau và xem xét cách kiểm soát trong tổng thể phương án.

Việc kiểm soát này có thể liên quan đến cách bố trí mặt bằng, tuyến di chuyển, không gian chuyển tiếp, yêu cầu của từng khu vực và hệ thống HVAC.

Chủ đầu tư cần hiểu rằng một phương án thiết kế chuyên nghiệp phải có cơ sở giải thích rõ ràng về cách các khu vực được bố trí và cách những nguy cơ có thể ảnh hưởng đến sản phẩm được kiểm soát.

CÁC KHU VỰC PHẢI THIẾT KẾ THEO ĐIỀU KIỆN KIỂM SOÁT RIÊNG

Mỗi khu vực trong phòng sạch có thể có yêu cầu khác nhau về cấp độ sạch, áp suất, nhiệt độ, độ ẩm và điều kiện không khí.

Những yêu cầu này cần được xác định dựa trên quy trình sản xuất và đặc điểm sử dụng của từng khu vực, đây là cơ sở để đơn vị thiết kế xây dựng phương án thiết kế hệ thống HVAC cho phòng sạch phù hợp.

Một hệ thống HVAC không nên được lựa chọn chỉ dựa trên công suất lớn hay số lượng thiết bị mà phải xác định điều kiện cần kiểm soát của từng khu vực trước khi tính toán phương án.

Doanh nghiệp có thể theo dõi quá trình này bằng cách tìm hiểu:

• Mỗi khu vực cần kiểm soát những điều kiện nào?

• Các thông số kỹ thuật được xác định dựa trên cơ sở nào?

• Hệ thống HVAC có phù hợp với quy trình sản xuất không?

• Các khu vực có yêu cầu khác nhau được xử lý như thế nào?

Những câu hỏi này giúp chủ đầu tư hiểu được một hệ thống được thiết kế dựa trên yêu cầu thực tế hay chỉ sử dụng một cấu hình có sẵn.

CẦN PHỐI HỢP TỐT CÁC HẠNG MỤC KỸ THUẬT

Một phòng sạch có nhiều hạng mục liên quan đến nhau:

• Mặt bằng ảnh hưởng đến vị trí thiết bị.

• Thiết bị ảnh hưởng đến hệ thống điện và các hệ thống phụ trợ.

• HVAC cần không gian cho thiết bị, đường ống và các thành phần liên quan.

Khi thiết kế kết cấu phòng sạch như: phần bao che, panel, cửa, trần, sàn và các chi tiết hoàn thiện, đơn vị thiết kế cần xem xét yêu cầu sử dụng, khả năng vệ sinh, độ kín và điều kiện bảo trì của công trình.

Song song với việc thiết kế hệ thống phụ trợ gồm hệ thống điện, chiếu sáng, khí nén, nước RO, Utility và hệ thống giám sát cũng cần được tính toán theo nhu cầu của từng công trình.

⇒ Nếu mỗi hệ thống được xử lý riêng mà không xem xét không gian, vị trí và mối liên hệ với các hệ thống khác, xung đột kỹ thuật có thể phát sinh trong quá trình thi công.

THIẾT KẾ PHẢI PHÙ HỢP VỚI ĐẶC ĐIỂM CỦA TỪNG NGÀNH SẢN XUẤT

Phòng sạch phục vụ sản xuất dược phẩm, mỹ phẩm, thực phẩm, điện tử, bán dẫn hay thiết bị y tế có thể có những yêu cầu khác nhau.

Sự khác biệt có thể đến từ sản phẩm, nguyên liệu, quy trình sản xuất, thiết bị, mức độ kiểm soát và cách vận hành.

Khi thiết kế phòng sạch theo từng ngành sản xuất, đơn vị thực hiện cần hiểu những yếu tố đặc thù của ngành mà doanh nghiệp đang hoạt động.

Một phương án phù hợp với dây chuyền sản xuất dược phẩm chưa chắc phù hợp với nhà máy điện tử, hay một cách bố trí phù hợp với thực phẩm cũng chưa chắc đáp ứng được yêu cầu của ngành bán dẫn.

► Phương án được xây dựng dựa trên quy trình và sản phẩm thực tế sẽ có cơ sở sử dụng rõ ràng hơn so với một mẫu thiết kế được điều chỉnh sơ bộ theo diện tích.

CẦN TÍNH ĐẾN VỆ SINH, BẢO TRÌ VÀ VẬN HÀNH

Phòng sạch sẽ được sử dụng trong thời gian dài, trong quá trình đó bạn cần vệ sinh, kiểm tra, bảo trì, thay thế thiết bị hoặc điều chỉnh một phần quy trình sản xuất.

Để thuận tiện cho điều đó, bạn có thể trao đổi với đơn vị thiết kế về cách tiếp cận thiết bị, không gian bảo trì và khả năng thay thế các thành phần kỹ thuật trong tương lai.

THIẾT KẾ CẦN CÓ CƠ SỞ RÕ RÀNG ĐỂ TRIỂN KHAI THI CÔNG

Thiết kế phòng sạch tạo ra cơ sở để các hạng mục được triển khai trong quá trình thi công. Vì vậy, phương án cần thể hiện rõ cách bố trí không gian, vị trí các hệ thống và yêu cầu kỹ thuật liên quan.

Đơn vị thiết kế cần có khả năng giải thích cơ sở của các quyết định trong phương án, từ cách bố trí mặt bằng đến việc lựa chọn giải pháp kỹ thuật.

Doanh nghiệp có thể theo dõi quá trình này thông qua cách đơn vị thiết kế trình bày phương án:

• Vì sao mặt bằng được bố trí như vậy?

• Vì sao các khu vực được kết nối theo cách đó?

• Các yêu cầu kỹ thuật được xác định dựa trên thông tin nào?

• Các hệ thống có được phối hợp trong cùng phương án không?

• Phương án có thể triển khai thuận lợi trong quá trình thi công không?

______________

Liên hệ với chúng tôi để trao đổi các vấn đề liên quan đến thiết kế phòng sạch bạn nhé!

CÔNG TY TNHH THƯƠNG MẠI XÂY DỰNG TẤN NGHĨA

Điện thoại: 0899 209 779

Địa chỉ: 82/24A Huỳnh Văn Nghệ, Phường 15, Quận Tân Bình, TP. HCM